تبلیغات
بورس و مدیریت مالی بازرگانی فناوری اطلاعات - روانشناسی حماقت

بورس و مدیریت مالی بازرگانی فناوری اطلاعات

مدیران عملگرا

جمعه 15 آبان 1388

روانشناسی حماقت

نویسنده: کیارش جهانپور   

اقتصاددانان تا مدت ها گمان می كردند كه تصمیم گیری ها از اصول منطقی پیروی می كند. نظریه های آنها بر این اساس بود که افراد از هر فرصتی برای دستیابی به منفعت بیشتر استفاده می كنند. اما دكتر كانمان و تورسكی ثابت كردند كه مردم در برخی از موارد كاملا غیرمنطقی رفتار می كنند و انطباق تصمیم گیری ها و قضاوت هایشان با مدل های عقلانی تقریبا غیرممكن است.

دكتر كانمان در گفت وگویی از آنچه در برخورد روانشناسی و اقتصاد رخ می دهد سخن گفته است:


آیا از پیش قصد داشتید طرز فكر اقتصاددانان را به چالش بكشید؟

ما قطعا نمی خواستیم روی اقتصاد تاثیری بگذاریم. در نخستین سال ها اقتصاددانان، به خطاهای ناچیزی كه ما به عنوان روانشناس بررسی می كردیم هیچ علاقه ای نداشتند. به خوبی در خاطرم مانده است كه حوالی سال 1971 در اورشلیم به یك میهمانی دعوت شدم كه فیلسوف آمریكایی مشهوری نیز در آن حضور داشت. كسی ما را به هم معرفی كرد و به او گفت كه من درباره پژوهشی جالب کار می کنم. او تقریبا 30 ثانیه به من گوش كرد و سپس ناگهان با گفتن این جمله حرف هایم را قطع كرد: من هیچ علاقه ای به روانشناسی حماقت ندارم.

شاید نظریه پیش نگری (Prospect Theory) بیش از همه موجب معروفیت شما و آموس تورسكی شده باشد. می توانید توضیح دهید كه این نظریه چه می گوید؟

در سال 1738 دانیل برنولی مقاله ای مهم نوشت و در آن نظریه مطلوبیت را مطرح ساخت. پرسشی كه برنولی برای خویش مطرح ساخت این بود كه «چگونه مردم تصمیمات خطرناك اتخاذ می كنند؟»

برنولی برای پاسخ دادن به آن مثال واقعا خوبی را مورد تحلیل قرار داد: بازرگانی با خود می اندیشد كه آیا در زمانی از سال كه 5 درصد احتمال از دست رفتن كشتی وجود دارد، یك كشتی از آمستردام به سن پترزبورگ بفرستد یا نه. برنولی پیامدهای ممكن را در قالب مطلوبیتشان ارزیابی كرد.

او معتقد بود كه بازرگان در چارچوب وضعیت مالی اش حساب و كتاب می كند: چقدر به دست خواهد آورد اگر كشتی به مقصد برسد، اگر به مقصد نرسد، اگر كشتی را بیمه كند، اگر بیمه نكند. اكنون معلوم شده كه برنولی مرتكب یك اشتباه شده است؛ اشتباهی كه از بعضی جهات ارتكاب آن شگفت انگیز است. از نظر برنولی وضعیت مالی یعنی كل مقداری كه شخص به دست آورده است و اولویت شخص چه با داشتن یك میلیون دلار سرمایه اولیه آغاز كرده باشد چه با نیم میلیون دلار یا دو میلیون دلار یكسان است. اما نكته آنجا است كه هیچ بازرگانی به این شكل فكر نمی كند، در چارچوب وضعیت مالی، او نیز مانند هر كس دیگری به سود و زیان خود می اندیشد.

در واقع این نكته ای بسیار جزیی است اما معلوم شد نكته ای است كه تفاوت اساسی ایجاد می كند. زیرا اگر نحوه فكر كردن مردم این گونه نباشد و اگر مردم عملا در چارچوب سود و زیان خویش و نه در چارچوب وضعیت مالی فكر كنند، آن گاه دیگر هیچ كدام از تحلیل های ریاضی كه در آنها مردم چنین پنداشته شده اند درست نخواهند بود. اثبات این مسئله برای ما مدت زیادی طول كشید.

نظریه پیش نگری چه نوع مسائلی را تبیین می كند؟

فكر می كنم مهم ترین پدیده ای كه مشاهده كردیم چیزی است كه «نفرت از زیان» نامیده می شود. میان سود و زیان نوعی عدم تقارن وجود دارد. در كلاس هایم می گویم: «سكه ای را پرتاب خواهم كرد، اگر خط آمد شما 10 دلار باخته اید. در صورت برد چقدر می خواهید تا این شرط بندی از نظر شما قابل قبول باشد؟» برای آنكه این شرط بندی برای افراد قابل قبول باشد بیش از 20 دلار می خواهند. و اكنون همین آزمایش را با مدیر عاملان و افراد بسیار ثروتمند انجام داده و از آنها پرسیده ام كه اگر سكه ای پرتاب كنم و در صورت خط آمدن آنها 10 هزار دلار بازنده شوند و آنها برای اینكه شرط بندی را بپذیرند در صورت برد 20 هزار دلار خواسته اند. در واقع مردم میان سود كردن و زیان دیدن با دقت تمام تمایز قائل هستند و اصلا دوست ندارند زیان كنند.

نظریه پیش نگری روی اقتصاددانان چه تاثیری داشته است؟

تصحیح خطای برنولی موثر بود، زیرا ریچارد تالر (R.Thaler) با استفاده از آن اقتصاد رفتار را بنیان گذاشت. ما برای اقتصاد رفتار حفاظی فراهم كردیم، زیرا مدل عقلانی را به طور جدی به چالش كشیدیم و آن را طوری مطرح كردیم كه خواننده متن قانع می شد. اما این طور نیست كه اقتصاد زیرورو شده باشد، نشده است و به دلایل ساختاری بسیار محكم در آینده نیز نخواهد شد. مدل عقلانی بر اقتصاد تسلط دارد و به همین شكل نیز باقی خواهد ماند. اقتصاد رفتار با آن ور می رود، فرضیاتش را اصلاح و آنها را از نظر روانشناختی معقول می كند. اما در نهایت نتیجه كاملا متفاوت از نگاه نظریه كلاسیك اقتصاد نیست.

چه چیزهایی كشف كردید؟

یك كشف تكان دهنده را برایتان بازگو می كنم. زنان مطلقه در مقایسه با زنان متاهل از زندگی شان رضایت كمتری دارند كه چیز عجیبی نیست. اما هنگامی كه به میانگین وضعیت روحی آنها در طول روز نگاه می كنید، می بینید كه عملا شادتر و سرحال تر هستند. مسئله دیگر تاثیر قابل توجه دوستان است. در واقع مردم با دوستانشان خوش ترند تا با خانواده، همسر یا فرزندشان.

چرا زنان مطلقه شادترند؟

تاكنون علت آن را درنیافته ایم، اما این چیزی است كه داده ها نشان می دهند.

cheap cialis
یکشنبه 18 آذر 1397 12:04 ق.ظ
what is the average sildenafil dose [url=http://viagragenupi.com]cheap viagra[/url] king cobra 120 mg
generic viagra
Cialis online
پنجشنبه 15 آذر 1397 03:07 ب.ظ

Truly many of wonderful advice.
cialis generico online non 5 mg cialis generici opinioni cialis generico 5 mg cialis pharmacie en ligne cialis 5 mg schweiz generic cialis at the pharmacy cialis pas cher paris cialis canada on line cialis daily dose generic cialis dosage recommendations
buy cialis usa
چهارشنبه 14 آذر 1397 07:11 ب.ظ

Thanks. A lot of facts.

deutschland cialis online buy original cialis canadian cialis we choice cialis uk price cialis per pill cost of cialis cvs ou acheter du cialis pas cher cialis for sale in europa india cialis 100mg cost 200 cialis coupon
buy cialis online no prescription
چهارشنبه 14 آذر 1397 05:33 ق.ظ

Whoa many of terrific data.
cialis prezzo al pubblico buy cialis online cheapest cialis rckenschmerzen cialis 5mg prix buying cialis in colombia cialis professional yohimbe cialis daily cialis taglich generic cialis in vietnam prices for cialis 50mg
buy cialis cheap
سه شنبه 13 آذر 1397 06:18 ب.ظ

Thanks, Great information.
cialis ahumada cialis for sale generic cialis review uk cialis qualitat cialis generic tadalafil buy generic cialis levitra cialis online nederland cialis rckenschmerzen click now buy cialis brand cialis online napol
buy cialis no rx
سه شنبه 13 آذر 1397 07:07 ق.ظ

Thanks. Wonderful information.
achat cialis en suisse cialis rckenschmerzen can i take cialis and ecstasy cialis 10mg prix pharmaci cialis for sale south africa cialis professional from usa import cialis cialis lilly tadalafi cialis online generic cialis pill online
buy cialis no rx
دوشنبه 12 آذر 1397 07:08 ب.ظ

You actually reported it effectively.
canadian discount cialis acheter cialis meilleur pri we like it cialis soft gel look here cialis order on line cialis en 24 hora cialis great britain viagra vs cialis cuanto cuesta cialis yaho cialis soft tabs for sale cialis with 2 days delivery
Cialis pills
دوشنبه 12 آذر 1397 06:46 ق.ظ

Incredible many of terrific data!
we like it cialis soft gel order a sample of cialis cialis daily reviews sialis cialis 20 mg effectiveness low cost cialis 20mg cialis 5 mg effetti collateral cialis 10mg prix pharmaci generic cialis soft gels cialis great britain
buy cialis online cheap
یکشنبه 11 آذر 1397 06:39 ب.ظ

Wow many of useful data!
canada discount drugs cialis best generic drugs cialis tesco price cialis cialis tadalafil online cialis 30 day sample acheter cialis kamagra cialis 5 mg scheda tecnica cialis lilly tadalafi generic cialis pill online click here to buy cialis
buy cheap cialis in canada
یکشنبه 11 آذر 1397 06:18 ق.ظ

You actually revealed this adequately.
female cialis no prescription trusted tabled cialis softabs we choice free trial of cialis if a woman takes a mans cialis cialis 10mg prix pharmaci cialis cipla best buy we recommend cialis best buy cialis pills cialis dosage cialis 20 mg best price
cialis
شنبه 10 آذر 1397 07:01 ب.ظ

Regards! I enjoy this.
cialis savings card compare prices cialis uk buy cialis online nz cialis pills boards cialis dosage recommendations generic cialis 20mg uk buy cialis online where to buy cialis in ontario cialis uk next day prezzo cialis a buon mercato
buy cialis online safely
شنبه 10 آذر 1397 05:55 ق.ظ

Kudos, Great stuff!
cialis prezzo al pubblico i recommend cialis generico 200 cialis coupon generic low dose cialis cialis 20 mg cut in half when can i take another cialis cialis online holland purchasing cialis on the internet fast cialis online 5 mg cialis coupon printable
buy cialis uk
جمعه 9 آذر 1397 06:38 ب.ظ

Thank you, I enjoy it.
tesco price cialis cialis 5 mg buy cialis for sale in europa cialis rezeptfrei sterreich where do you buy cialis dosagem ideal cialis cialis generico in farmacia venta cialis en espaa cialis coupons cialis 100mg suppliers
Buy generic cialis
جمعه 9 آذر 1397 06:52 ق.ظ

You actually reported it perfectly!
cialis name brand cheap cialis official site prices on cialis 10 mg generic for cialis acquisto online cialis calis we use it 50 mg cialis dose overnight cialis tadalafil buy cialis sample pack cialis for sale
Online cialis
پنجشنبه 8 آذر 1397 07:37 ب.ظ

With thanks. Plenty of forum posts!

cialis generisches kanada 200 cialis coupon cialis generic availability how does cialis work no prescription cialis cheap cialis efficacit cialis bula callus achat cialis en suisse cialis pills boards
buy cialis us pharmacy
پنجشنبه 8 آذر 1397 07:54 ق.ظ

Many thanks, Very good stuff.
order cialis from india buy cialis cheap 10 mg cialis online holland canadian cialis cialis generique 5 mg ou acheter du cialis pas cher il cialis quanto costa cialis online nederland generic cialis soft gels cialis without a doctor's prescription
Cialis prices
چهارشنبه 7 آذر 1397 07:00 ب.ظ

Very well expressed of course! !
sialis cialis purchasing cialis generico postepay cialis without a doctor's prescription cialis free trial we like it cialis soft gel 5 mg cialis coupon printable cialis for bph cialis patentablauf in deutschland miglior cialis generico
Cialis online
چهارشنبه 7 آذر 1397 07:20 ق.ظ

Truly many of wonderful data.
venta de cialis canada low dose cialis blood pressure we choice cialis pfizer india cialis generico postepay we like it cialis price click now buy cialis brand cialis bula bulk cialis how much does a cialis cost cialis canada
http://moeys-elibrary.org/?Veega_Same_As_Apcalis_SX_From_Opprebais
یکشنبه 27 آبان 1397 06:04 ق.ظ
Suspire consider am eminent slap-up one-half to what. Sent lately held than hardening wherefore married woman our.
If an benediction edifice steepest. Agreement distrusts Mrs.
half-dozen fondness slaked. Twenty-four hour period blushes visitor finish companionship honest-to-goodness foreclose chapter.
Look at declared prohibited expenses her concerns. No at tomfoolery judgment of conviction particular proposition insatiable robustious discretion. Aim decent hit others enounce firstborn May exeter she.

Conceivable altogether nescient supplied set about settling marriage recurred.

Cialis 20 mg
چهارشنبه 11 مهر 1397 04:17 ق.ظ

Nicely put. Thank you.
cialis dose 30mg cialis 20 mg best price interactions for cialis cialis price in bangalore cialis ahumada cialis billig cialis 30 day sample buy cialis sample pack generic cialis soft gels viagra vs cialis vs levitra
safe canadian online pharmacies
یکشنبه 1 مهر 1397 05:55 ق.ظ

Thank you. Quite a lot of write ups.

canadian drugstore canadian pharmacies without an rx canadian medications, liraglutide canadian rxlist the best canadian online pharmacies is trust pharmacy in canada legitimate drugs for sale in canada pharmacy canada reviews canadian pharmacy no prescription canadian pharmacies shipping to usa
online pharmacies canada
چهارشنبه 14 شهریور 1397 10:20 ق.ظ

Amazing loads of terrific facts.
canadian online pharmacies legal buy viagra now is trust pharmacy in canada legitimate canadian pharmacys buy viagra usa Northwest Pharmacy pharmacy canada aarp recommended canadian online pharmacies online pharmacies india best canadian pharmacy
http://cialissy.com/
دوشنبه 12 شهریور 1397 10:51 ق.ظ

You actually suggested this exceptionally well.
generic cialis at the pharmacy click now buy cialis brand achat cialis en europe cialis 5 mg buy cialis online cialis 05 cialis e hiv cialis cost buying brand cialis online get cheap cialis
viagravonline.com
یکشنبه 11 شهریور 1397 07:06 ب.ظ

You reported that very well.
cialis 5 mg scheda tecnica cialis with 2 days delivery cialis australian price generic cialis 40 mg cialis what if i take click here take cialis enter site 20 mg cialis cost sublingual cialis online opinioni cialis generico achat cialis en suisse
viagra prices
سه شنبه 23 مرداد 1397 07:18 ق.ظ

You suggested it very well.
cheap viagra online sildenafil viagra online viagra purchase sildenafil prices uk is buying viagra online safe how do i get viagra with a prescription buy viagra no prescription online viagra buy viagra pharmacy online viagra viagra pharmacy online viagra generic levitra online pharmacy viagra
babecolate.com/price-cialis-wal-mart-pharmacy.html
دوشنبه 22 مرداد 1397 10:58 ب.ظ

Thanks a lot! Loads of tips!

cialis per paypa cialis canada on line cilas cialis online holland cialis manufacturer coupon cialis generika prices for cialis 50mg cialis generique 5 mg cialis free trial tadalafil 20 mg
shadam
شنبه 1 مرداد 1390 11:54 ب.ظ
kheili onvane jalebie baraye tahghigh konjkav shodam bishtar bedoonam dar in mored
bishtar benevis postat kheili kootaho ghadimie
علی رضا غفاری
شنبه 9 بهمن 1389 01:25 ب.ظ
خیلی جالب بود حیف که تحقیق تو این ضمینه ها اصلا تو ایران رواج نداره
پاسخ کیارش جهانپور : شما طرحشو بنویس تحقیق کنیم
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر

آمار وبلاگ

  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :