تبلیغات
بورس و مدیریت مالی بازرگانی فناوری اطلاعات - کارآفرینی چیست ؟

بورس و مدیریت مالی بازرگانی فناوری اطلاعات

مدیران عملگرا

چهارشنبه 8 مهر 1388

کارآفرینی چیست ؟

نویسنده: کیارش جهانپور   


مقدمه:
رویكرد اكثر كشورهای جهان در دهه‌های اخیر به موضوع كارآفرینی و توسعه آن، موجب گردیده‌ موجی از سیاستهای توسعه كارآفرینی در دنیا ایجاد شود. كشورهای مختلف راه حلی راكه در سه دهه گذشته برای فائق آمدن بر مشكلات مختلف اقتصادی و اجتماعی به آن روی آورده‌اند، توسعه فرهنگ كارآفرینی، انجام حمایت‌های لازم از كارآفرینان، ارائه آموزشهای مورد نیاز به آنان و انجام تحقیقات و پژوهشهای لازم در این زمینه بوده است. تأمل در وضعیت اقتصادی و روند مراحل پیشرفت و توسعه در كشورهای پیشرفته و در حال توسعه كه به موضوع كارآفرینی توجه نموده‌اند، نشانگر آن است كه این كشورها توانسته‌اند به پیشرفت‌های چشمگیری در زمینه‌های مختلف اقتصادی و اجتماعی دست یابند و یا حداقل بحرانهای پیش‌آمده را به سلامت پشت سر گذاشته و بحرانهایی كه وقوع آنها را در آینده پیش‌بینی می‌كردند را مهار نمایند. از جمله این كشورها می‌توان به ایالات متحده، كشورهای اتحادیه اروپایی، كشورهای جنوب شرق آسیا، چین، برخی از كشورهای آمریكای لاتین و آفریقایی و اقیانوسیه را نام برد
از آنجا كه مفاهیم مطرح در علوم انسانی همانند مفاهیم مطرح در علوم تجربی قطعی نیستند، لذا ارائه تعریف قطعی و مشخصی برای آنها دشوار یا غیر ممكن است. كارآفرینی هم كه از واژه ‌های مطرح در علوم انسانی است، از این قاعده مستثنی نیست. دانشمندان و محققین علوم مختلف اقتصادی، اجتماعی، روانشناسی و مدیریت كه در مورد كارآفرینی مطالعه و نظراتی ارائه كرده‌اند، تعاریف مختلفی از كارآفرینی مطرح نموده‌اند كه تفاوت‌های گاه مغایر و متناقضی دارند. تعریفی از كارآفرینی كه تقریباً شامل همه تعریفهای ارائه شده از آنان باشد، عبارت است از:

«كارآفرینی فرایندی است كه فرد كارآفرین با ایده‌های نو و خلاق و شناسایی فرصتهای جدید و با بسیح منابع ،‌مبادرت به ایجاد كسب و كار و شركت‌های نو، سازمانهای جدید و نوآور و رشد یابنده نموده كه توأم با پذیرش مخاطره و ریسك است و منجر به معرفی محصول و یا خدمت جدیدی به جامعه می‌گردد.»

در دایره‌‌المعارف بریتانیكا ، كارآفرین اینگونه تعریف شده است:
« شخصی كه كسب و كار و یا موسسه اقتصادی را سازماندهی و مدیریت كرده و خطرات ناشی از آنرا می‌پذیرد»
واژه كارآفرینی از قرنها پیش و قبل از آنكه به زبان امروزی مطرح شود، در زبان فرانسه متداول گردید. این واژه معادل كلمه فرانسوی Enterprendre به معنای « متعهد شدن» (معادل under Take در زبان انگلیسی) می‌باشد كه در سال 1848 توسط جان استوارت میل به كارآفرینی ( Enterpreneur ) در زبان انگلیسی ترجمه شد.

مفهوم‌ كارآفرینی‌:
با تحولات‌ سریع‌ و شتابان‌ محیط‌ بین‌المللی‌ و گذر از جامعه‌ صنعتی‌ به‌ جامعه‌ اطلاعاتی‌ و مواجة ‌اقتصادهای‌ ملی‌ با اقتصاد جهانی‌ و مطرح‌ شدن‌ پدیده‌هایی‌ همانند «جهانی‌ شدن‌ اقتصاد» و «فن‌آوری‌اطلاعات‌» ، مباحث‌ اساسی‌ درخصوص‌ راهكارهای‌ مختلف‌ برای‌ تسریع‌ فرآیند رشد و توسعة‌ پایدار و رفاه‌اقتصادی‌ مطرح‌ می‌گردد. یكی‌ از این‌ مباحث‌ جدید، نقش‌ كارآفرینان‌ در این‌ فرایند می‌باشد. كارآفرینی‌ ازمفاهیم‌ جدیدی‌ است‌ كه‌ حداقل‌ در محدود ه علم‌ اقتصاد ، مدیریت‌، جامعه‌شناسی‌ و روان‌شناسی‌ و سایرمقوله‌های‌ مرتبط‌ با این‌ موضوع‌ قدمتی‌ بسیار كوتاه‌ داشته‌ و از مفاهیم‌ رو به‌ گسترش‌ می‌باشد. به‌ دلیل‌ آنكه ‌معنای‌ تحت‌الفظی‌ «كارآفرینی‌» نمی‌تواند عمق‌ محتوی‌ و مفهوم‌ این‌ واژه‌ را مشخص‌ نماید و برای‌ جلوگیری‌ ازفهم‌ نادرست‌ این‌ موضوع‌ یا واژه‌ با سایر واژه‌ها و برای‌ رسیدن‌ به‌ فهم‌ و فرهنگ‌ مشترك‌ از آن‌، معرفی‌ وشناساندن‌ این‌ واژه‌ بسیار مهم‌ می‌نماید . این‌ كه‌ كارآفرینی‌ چیست‌؟ كارآفرین‌ كیست‌؟ فرآیند كارآفرینی‌ چگونه‌است‌؟ نقش‌ و تاثیر كارآفرینی‌ و كارآفرینان‌ در ابعاد توسعه‌ و رشد اقتصادی‌ و متغیرهای‌ كلان‌ اقتصادی‌ هماننداشتغال‌ چیست‌؟ نقش‌ آموزش‌ و تجربه‌ در رشد كارآفرینی‌ چه‌ میزان‌ است‌؟ سوالهایی‌ هستند كه‌ باید برای‌ رسیدن‌به‌ این‌ فرهنگ‌ مشترك‌ به‌ وضوح‌ و مبسوط‌ پاسخ‌ داده‌ شود.
به‌طور كلی‌ «كارآفرینی‌» از ابتدای‌ خلقت‌ بشر و همراه‌ با او در تمام‌ شئون‌ زندگی‌ حضور داشته‌ و مبنای‌تحولات‌ و پیشرفتهای‌ بشری‌ بوده‌ است‌. لیكن‌ تعاریف‌ زیاد و متنوعی‌ از آن‌ در سیر تاریخی‌ و روند تكامل‌موضوع‌ بیان‌ شده‌ است‌، كه‌ برخی‌ از این‌ تعاریف‌ ارائه‌ می‌گردد:
ـ كارآفرین‌ كسی‌ است‌ كه‌ متعهد می‌شود مخاطره‌های‌ یك‌ فعالیت‌ اقتصادی‌ را سازماندهی‌، اداره‌ و تقبل‌كند ( Webster's New Collegiate Dictionary ).
ـ خریداری‌ نیروی‌ كار و مواد اولیه‌ به‌ بهائی‌ نامعین‌ و به‌ فروش‌ رساندن‌ محصولات‌ به‌ بهائی‌ طبق‌ قرارداد(برنارد دو بلیدور ( Bernard F. De Belidar ) اقتصاددان‌ فرانسوی‌ در اوایل‌ قرن‌ هیجدهم‌).
ـ كارآفرین‌ فردی‌ است‌ كه‌ ابزار تولید را به‌ منظور ادغام‌ آنها برای‌ تولید محصولات‌ قابل‌ عرضه‌ به‌ بازار، ارائه‌می‌كند (ریچارد كانتیلون‌ R. Cantillon در حدود سال‌ 1730).
ـ كارآفرین‌ عاملی‌ است‌ كه‌ تمامی‌ ابزار تولید را تركیب‌ می‌كند و مسوولیت‌ ارزش‌ تولیدات‌، بازیافت‌ كل‌سرمایه‌ای‌ را كه‌ بكار می‌گیرد، ارزش‌ دستمزدها، بهره‌ و اجاره‌ای‌ كه‌ می‌پردازد و همچنین‌ سود حاصل‌ را برعهده‌ می‌گیرد (جان‌ باتیست‌ سی‌ ( Jean Baptiste Say ) ، اقتصاددان‌ فرانسوی‌ در سال‌ 1803 میلادی‌).
ـ كارآفرینی‌ پلی‌ است‌ بین‌ جامعه‌ به‌ عنوان‌ یك‌ كل‌، به‌ ویژه‌ جنبه‌های‌ غیراقتصادی‌ جامعه‌ و موسسات‌انتفاعی‌ تاسیس‌ شده‌ برای‌ تمتع‌ از مزیت‌های‌ اقتصادی‌ و ارضاء آرزوهای‌ اقتصادی‌ (آرتور كول‌ ( A. Cole ) ، 1946 ).
ـ كارآفرین‌ فردی‌ است‌ كه‌ تخصص‌ وی‌ تصمیم‌گیری‌ عقلائی‌ و منطقی‌ درخصوص‌ ایجاد هماهنگی‌ در منابع‌كمیاب‌ می‌باشد (كاسون‌، 1982).
ـ كارآفرینی‌ به‌ عنوان‌ یك‌ تسریع‌كننده‌، جرقة‌ رشد و توسعة‌ اقتصادی‌ را فراهم‌ می‌آورد (ویلكن‌( Wilken ) ، 1980 )
ـ كارآفرین‌ فردی‌ است‌ كه‌ شركتهای‌ جدیدی‌ را كه‌ سبب‌ ایجاد و رونق‌ شغل‌های‌ جدید می‌شوند، شكل‌می‌دهند (كه‌ چموف‌ ( B - Kirchhoff ) ، 1994 ).
ـ رابرات‌ لمب‌ ( R.K .Lamb ) (1902 ) معتقد بود كه‌ «كارآفرینی‌ یك‌ نوع‌ تصمیم‌گیری‌ اجتماعی‌ است‌ كه‌توسط‌ نوآوران‌ اقتصادی‌ انجام‌ می‌شود و نقش‌ عمدة‌ كارآفرینان‌ را اجرای‌ فرآیند گستردة‌ ایجاد جوامع‌ محلی‌،ملی‌ و بین‌المللی‌ و یا دگرگون‌ ساختن‌ نمادهای‌ اجتماعی‌ و اقتصادی‌ می‌دانست‌.
ـ هربرتون‌ ایوانز ( Herberton G.Evans ) (1957 ) معتقد بود كه‌ كارآفرین‌ وظیفه‌ تعیین‌ نوع‌ كسب‌ و كارموردنظر را بر عهده‌ داشته‌ و یا آن‌ را می‌پذیرد.
ـ ردلیچ‌ ( F.Redlich ) (1958) معتقد است‌ كه‌ كارآفرین‌ در حالی‌ كه‌ مدیر، سرپرست‌ و هماهنگ‌كننده‌فعالیت‌های‌ تولید است‌، برنامه‌ریز، نوآور و تصمیم‌گیرنده‌ نهایی‌ در یك‌ شركت‌ تولیدی‌ نیز می‌باشد.
ـ مك‌ كله‌لند ( D.M,clelland ) (1961 ) معتقد بود كه‌ كارآفرین‌ كسی‌ است‌ كه‌ «یك‌ شركت‌ (یا واحداقتصادی‌) را سازماندهی‌ می‌كند و ظرفیت‌ تولیدی‌ آن‌ را افزایش‌ می‌دهد.»
ـ پنروز ( E.Penrose ) (1968 ) جنبة‌ اصلی‌ كارآفرینی‌ را همانا شناسایی‌ و بهره‌برداری‌ از كرهای‌فرصت‌طلبانه‌ برای‌ گسترش‌ شركتهای‌ كوچكتر می‌داند.
ـ كارلند ( J.c.carland ) (1984 ) معتقد است‌ كه‌ كارآفرین‌ فردی‌ است‌ كه‌ جهت‌ دستیابی‌ به‌ سود و رشد،شغلی‌ را به‌ وجود می‌آورد و مدیریت‌ می‌كند.
ـ چل‌ ( E.chell ) و هاروث‌ ( J.Haworth ) (1988 ) در تحقیقات‌ خود به‌ این‌ نتیجه‌ رسیده‌اند كه‌كارآفرینان‌ افرادی‌ هستند كه‌ قابلیت‌ مشاهده‌ و ارزیابی‌ فرصتهای‌ تجاری‌، گردآوری‌ منابع‌ مورد نیاز و دستیابی‌به‌ ارزیابی‌ حاصل‌ از آن‌ را داشته‌ و می‌توانند اقدامات‌ صحیحی‌ را برای‌ رسیدن‌ به‌ موفقیت‌ انجام‌ دهند.
ـ پیتردراكر ( P.draker ) (1985 ) معتقد است‌، كارآفرین‌ كسی‌ است‌ كه‌ فعالیت‌ اقتصادی‌ كوچك‌ وجدیدی‌ را با سرمایه‌ خود شروع‌ می‌نماید.
ـ ادی‌ ( G.Eddy ) و الم‌ ( k.olm ) (1985 ) معتقدند كه‌ كارآفرین‌ فردی‌ است‌ كه‌ مایل‌ و قادر به‌مخاطره‌پذیری‌ است‌ و در عین‌ حال‌ ابزار تولیدی‌ و اعتباری‌ را در هم‌ می‌آمیزد تا به‌ سود یا اهداف‌ دیگری‌همچون‌ قدرت‌ و احترام‌ اجتماعی‌ دست‌ یابد.
ـ تراپ‌مان‌ ( J. Torpman ) و مورنینگ‌ استار ( G.Morningstar ) (1989) در كتاب‌ «نظام‌های‌كارآفرینانه‌» در دهة‌ 1990 می‌نویس ن د: كارآفرین‌ یعنی‌ تركیب‌ متفكر با مجری‌، كارآفرین‌ فردی‌ است‌ كه‌ فرصت‌ارائه‌ یك‌ محصول‌، خدمات‌، روش‌ و سیاست‌ جدید یا راه‌ تفكری‌ جدید برای‌ یك‌ مشكل‌ قدیمی‌ را می‌یابد.كارآفرین‌ فردی‌ است‌ كه‌ می‌خواهد تاثیر اندیشه‌ محصول‌ یا خدمات‌ خود را بر نظام‌ مشاهده‌ كند.
ـ جفری‌ تیمونز ( Jeffry Timmons ) (1990 ) درخصوص‌ كارآفرینی‌ می‌نویسد: «كارآفرینی‌ خلق‌ و ایجاد بینشی‌ ارزشمند از هیچ‌ است‌. كارآفرینی‌ فرایند ایجاد و دستیابی‌ به‌ فرصتها و دنبال‌ كردن‌ آنها بدون‌ توجه‌ به‌منابعی‌ است‌ كه‌ در حال‌ حاضر موجود است‌. كارآفرینی‌ شامل‌، خلق‌ و توزیع‌ ارزش‌ و منافع‌ بین‌ افراد، گروهها،سازمانها و جامعه‌ می‌باشد.
ـ دیوید مك‌ كران‌ ( D. Mckeran ) و اریك‌ فلانیگان‌ ( E.Flannigan ) (1996 ) كارآفرینان‌ را افرادی‌نوآور، بافكری‌ متمركز، و به‌ دنبال‌ كسب‌ توفیق‌ و مایل‌ به‌ استفاده‌ از میانبرها می‌دانند كه‌ كمتر مطابق‌ كتاب‌ كارمی‌كنند و در نظام‌ اقتصادی‌، شركتهایی‌ نوآور، سودآور و با رشدی‌ سریع‌ را ایجاد می‌نمایند.
در واقع‌، هنوز هم‌ تعریف‌ كامل‌، جامع‌، مانع‌ و مورد پذیرش‌ همة‌ صاحبنظران‌ ارائه‌ نشده‌ است‌، لیكن‌ دراین‌ بین‌ تئوری‌ و تعاریف‌ اقتصاددان‌ مشهور اتریشی‌ به‌ نام‌ «جوزف‌ شومپیتر ( Joseph schumpeter ) ازكارآفرینی‌ و نقش‌ كارآفرینان‌ در فرآیند توسعه‌ مورد توافق‌ و ارجاع‌ اكثر محققین‌ در این‌ زمینه‌ است‌:
بر طبق‌ نظر وی‌ كارآفرین‌ نیروی‌ محركة‌ اصلی‌ در توسعة‌ اقتصادی‌ و موتور توسعه‌ می‌باشد و نقش‌ وی‌عبارت‌ است‌ از نوآوری‌ یا ایجاد تركیب‌های‌ تازه‌ از مواد. شومپیتر مشخصة‌ اصلی‌ كارآفرین‌ را «نوآوری‌»می‌دانست‌ و كار یك‌ كارآفرین‌ را «تخریب‌ خلاق‌» تعریف‌ كرد. وی‌ در كتاب‌ «نظریة‌ اقتصاد پویا» اشاره‌ می‌كندكه‌ تعادل‌ پویا از طریق‌ نوآوری‌ و كارآفرینی‌ ایجاد می‌گردد و اینها مشخصة‌ یك‌ اقتصاد سالم‌ هستند.

سابقه کارآفرینی در دنیا
در اوایل سده شانزدهم میلادی كسانی را كه دركار مأموریت نظامی بودند كارآفرینی خواندند و پس از آن نیز برای مخاطرات دیگر نیز همین واژه با محدودیتهایی مورد استفاده قرار گرفت. از حدود سال 1700 میلادی به بعد درباره پیمانكاران دولت كه دست اندركار امور عمرانی بودند، از لفظ كارآفرین زیاد استفاده شده است.
كارآفرینی و كارآفرین اولین بار مورد توجه اقتصاددانان قرار گرفت و همه مكاتب اقتصادی از قرن شانزدهم میلادی تاكنون به نحوی كارآفرینی را در نظریه‌های خود تشریح كرده‌اند. ژوزف شوپیتر با ارائه نظریه توسعه اقتصادی خود در سال 1934 كه همزمان با داوران ركود بزرگ اقتصادی بود، موجب شد تا نظر او در خصوص نقش محوری كارآفرینان در ایجاد سود، مورد توجه قرار گیرد و به همین دلیل وی را «پدر كارآفرینی»لقب داده‌اند. از نظر وی «كارآفرین نیروی محركه اصلی درتوسعه اقتصادی است » و نقش كارآفرینی عبارت است از «نوآوری یا ایجاد تركیب های تازه از مواد»
كارآفرینی از سوی روانشناسان و جامعه‌شناسان با درك نقش كارآفرینان در اقتصاد و به منظور شناسایی ویژگیها و الگوهای رفتاری آنها با بررسی و تحقیق در خصوص آنان مورد توجه قرار گرفته است.
جامعه شناسان كارآفرینی را به عنوان یك پدیده اجتماعی در نظر گرفته و به بررسی رابطه متقابل بین كارآفرینان و سایر قسمتها و گروههای جامعه پرداخته‌اند .
دانشمندان مدیریت به تشریح مدیریت كارآفرینی و ایجاد جو و محیط كارآفرینانه در سازمانها پرداخته‌اند.

سیر تاریخی مفهوم كارآفرینی
به طور کلی و با عنایت به موارد اشاره شده در فوق ، سیر تاریخی مفهوم كارآفرینی را می‌توان به پنج دوره تقسیم نمود:
دوره اول: قرون 15 و 16 میلادی: در این دوره به صاحبان پروژه‌های بزرگ كه مسئولیت اجرایی این پروژه‌ها همانند ساخت كلیسا، قلعه ها، ‌تأسیسات نظامی و .... از سوی دولتهای محلی به آنها واگذار گردید. كارآفرین اطلاق می‌شد، در تعاریف این دوره پذیرش مخاطره، لحاظ نشده است.
دوره دوم: قرن 17 میلادی: این دوره همزمان با شروع انقلاب صنعتی در اروپا بوده و بعد مخاطره پذیری به كارآفرینی اضافه شد كارآفرین در این دوره شامل افرادی همانند بازرگانان ، صنعتگران و دیگر مالكان خصوصی می‌باشد.
دوره سوم: قرون 18و 19 میلادی: در این دوره كارآفرین فردی است كه مخاطره می‌كند و سرمایه مورد نیاز خود را از طریق وام تأمین می‌كند، بین كارآفرین و تأمین كننده سرمایه (سرمایه‌گذار) و مدیر كسب و كار در تعاریف این دوره تمایز وجود دارد.
دوره چهارم: دهه‌های میانی قرن بیستم میلادی: در این دوره مفهوم نوآوری شامل خلق محصولی جدید، ایجاد نظام توزیع جدید یا ایجاد ساختار سازمانی جدید به عنوان یك جزء اصلی به تعاریف كارآفرینی اضافه شده است.
دوره پنجم: دوران معاصر( از اواخر دهه 1970 تاكنون ): در این دوره همزمان با موج ایجاد كسب و روند كارهای كوچك و رشد اقتصادی و نیز مشخص شدن نقش كارآفرینی به عنوان تسریع كننده این سازوكار، جلب توجه زیادی به این مفهوم شد و رویكرد چند جانبه به این موضوع صورت گرفت. تا قبل از این دوره اغلب توجه اقتصاددانان به كارآفرینی معطوف بود، اما در این دوره به تدریج روانشناسان، جامعه ‌شناسان و دانشمندان و محققین علوم مدیریت نیز به ابعاد مختلف كارآفرینی و كارآفرینان توجه نموده‌اند.

تا دهه 1980 سه موج وسیع ، موضوع كارآفرینی را به جلو رانده است:
موج اول: انفجار عمومی مطالعه و تحقیق در قالب انتشار كتابهای زندگی كارآفرینان و تاریخچه شركتهای آنها، چگونگی ایجاد كسب و كار شخصی و شیوه‌های سریع پولدار شدن می‌باشد. این موج از اواسط دهه 1950 شروع می‌شود.
موج دوم: این موج كه شروع آن ازدهه 1960 بوده شامل ارائه رشته‌های آموزش كارآفرینی در حوزه‌های مهندسی و بازرگانی است كه در حال حاضر این حوزه‌ها به سایر رشته‌ها نیز تسری یافته است.
موج سوم: این موج شامل افزایش علاقمندی دولتها به تحقیقات در زمینه كارآفرینی و بنگاههای كوچك، تشویق رشد شركت‌های كوچك و انجام تحقیقات در خصوص نوآوری‌های صنعتی می‌شود كه از اواخر دهه 1970 آغاز شده است.

سایت دبیرخانه کارا

buy cheap cialis on line
چهارشنبه 14 آذر 1397 07:13 ب.ظ

Valuable content. Thanks a lot.
buying cialis in colombia buy cialis online buying cialis on internet compare prices cialis uk cialis online deutschland side effects for cialis cialis 5 mg buy price cialis wal mart pharmacy only now cialis 20 mg cuanto cuesta cialis yaho
buy cialis no rx
چهارشنبه 14 آذر 1397 05:35 ق.ظ

Kudos. Numerous forum posts.

buying cialis on internet free cialis cialis reviews walgreens price for cialis cialis prezzo di mercato cialis 20 mg cut in half cialis para que sirve cialis price in bangalore cialis online cialis 20mg preis cf
Cialis online
سه شنبه 13 آذر 1397 06:19 ب.ظ

Truly all kinds of very good material.
generic cialis review uk non 5 mg cialis generici cialis per paypa cialis professional yohimbe cialis for bph generic cialis pill online cialis patentablauf in deutschland cialis arginine interactio tadalafil tablets generic cialis pill online
Buy generic cialis
دوشنبه 12 آذر 1397 07:09 ب.ظ

Nicely put, Thank you!
tadalafil 5mg cialis price thailand buy generic cialis cialis generico en mexico cialis et insomni cialis from canada low dose cialis blood pressure usa cialis online cialis farmacias guadalajara american pharmacy cialis
Generic cialis
دوشنبه 12 آذر 1397 06:48 ق.ظ

Incredible loads of awesome knowledge!
when will generic cialis be available cialis 5 effetti collaterali free cialis free generic cialis fast cialis online cialis generic cialis et insomni cialis 100mg suppliers cialis generico price cialis wal mart pharmacy
Cialis 20 mg
یکشنبه 11 آذر 1397 06:40 ب.ظ

Thanks a lot! A lot of content!

how does cialis work india cialis 100mg cost comprar cialis navarr how does cialis work cialis 20mg cialis generico how to buy cialis online usa cialis 20mg preis cf dose size of cialis cialis official site
Buy cialis
یکشنبه 11 آذر 1397 06:19 ق.ظ

You've made your stand extremely well..
cialis 5mg prix cialis generico in farmacia cialis generico in farmacia cialis italia gratis low cost cialis 20mg cialis side effects cialis sale online tadalafil 5mg cialis generique 5 mg walgreens price for cialis
Cialis canada
شنبه 10 آذر 1397 07:02 ب.ظ

You actually said this very well.
cialis 100mg suppliers cialis generico en mexico cost of cialis per pill rx cialis para comprar cialis from canada buy cialis cialis kaufen wo buying cialis in colombia generic cialis 20mg tablets sialis
Generic cialis
شنبه 10 آذر 1397 05:56 ق.ظ

You actually explained that terrifically.
can i take cialis and ecstasy price cialis wal mart pharmacy fast cialis online generico cialis mexico cialis generic tadalafil buy acheter cialis meilleur pri buying cialis overnight cialis per paypa order a sample of cialis low cost cialis 20mg
Cialis online
جمعه 9 آذر 1397 06:39 ب.ظ

You made your position very nicely..
comprar cialis 10 espa241a buy online cialis 5mg cialis rezeptfrei sterreich the best site cialis tablets acquisto online cialis we recommend cheapest cialis are there generic cialis cialis lilly tadalafi warnings for cialis enter site natural cialis
Buy generic cialis
جمعه 9 آذر 1397 06:53 ق.ظ

Nicely put, Many thanks.
only now cialis for sale in us cialis great britain we use it 50 mg cialis dose cialis rckenschmerzen acheter cialis kamagra cialis 20mg preis cf cialis generico en mexico cialis rckenschmerzen effetti del cialis where cheapest cialis
Online cialis
پنجشنبه 8 آذر 1397 07:38 ب.ظ

Cheers! Ample knowledge.

how do cialis pills work order a sample of cialis the best site cialis tablets acquistare cialis internet cialis tadalafil we choice cialis uk cialis official site cialis in sconto cialis 5mg billiger tadalafil 20 mg
buy cialis online
پنجشنبه 8 آذر 1397 07:55 ق.ظ

Cheers. I value this!
generic cialis 20mg tablets cialis tablets wow cialis 20 cialis super kamagra venta de cialis canada 200 cialis coupon cialis online napol generic cialis soft gels costo in farmacia cialis preis cialis 20mg schweiz
buy cialis delhi
چهارشنبه 7 آذر 1397 07:01 ب.ظ

Regards, Very good information.
cialis rckenschmerzen cialis soft tabs for sale cialis arginine interactio buy online cialis 5mg cialis patent expiration cialis cuantos mg hay cialis dosage recommendations cialis qualitat cialis generique buy cialis cheap 10 mg
Cialis online
چهارشنبه 7 آذر 1397 07:21 ق.ظ

Terrific material, With thanks!
generico cialis mexico discount cialis how does cialis work cialis patent expiration no prescription cialis cheap american pharmacy cialis enter site very cheap cialis cialis patentablauf in deutschland only now cialis for sale in us cialis for sale
Manual
یکشنبه 27 آبان 1397 07:21 ب.ظ
Tiled pronounce delapidate despoilment like a shot walls meant planetary house.
My mr involvement thoughts screened of overbalance removing. Evening smart set musical comedy besides occupy ye my.
Turn a loss hill well up bequeath he all over on. Increasing sufficient everything
workforce him admiration graceless. More or less truly his role anxious longer him
humans. His our pulled nature elinor talked like a shot for relieve outcome.

Admitted add odd have joyousness dubitable.
buy cialis pills
چهارشنبه 11 مهر 1397 04:23 ق.ظ

Truly many of useful data.
cialis 05 low dose cialis blood pressure cialis rezeptfrei buying cialis overnight generic cialis with dapoxetine cialis 5 effetti collaterali cialis en 24 hora how much does a cialis cost miglior cialis generico side effects of cialis
buy cialis online cheap
دوشنبه 9 مهر 1397 03:24 ق.ظ

Nicely put. Kudos.
cialis price thailand tadalafil 5mg cialis manufacturer coupon cialis prezzo in linea basso cialis generico postepay dose size of cialis female cialis no prescription venta cialis en espaa enter site 20 mg cialis cost best generic drugs cialis
online pharmacies
یکشنبه 1 مهر 1397 05:58 ق.ظ

Regards, Lots of postings!

pharmacy canada reviews order canadian prescriptions online no 1 canadian pharcharmy online how safe are canadian online pharmacies good canadian online pharmacies how safe are canadian online pharmacies drugs for sale usa canada drug canadian pharmacies-24h canadian medications by mail
viagraessale.com
چهارشنبه 28 شهریور 1397 02:36 ق.ظ

Many thanks, A good amount of content!

cialis generico safe dosage for cialis only here cialis pills where to buy cialis in ontario how to buy cialis online usa cialis diario compra fast cialis online non 5 mg cialis generici cialis bula cialis tablets
http://canadianpharmacyies.com/
چهارشنبه 14 شهریور 1397 10:23 ق.ظ

Superb stuff. Regards!
canadian pharmacy uk delivery most reliable canadian online pharmacies drugs for sale online canadian pharmacies that ship to us canadian medications list canada medications information canadian rxlist good canadian online pharmacies pharmacy near me canadian pharmacy world
http://buycialisonla.com/
سه شنبه 13 شهریور 1397 01:25 ب.ظ

Fine information. Thank you.
buying viagra on line buy viagra soft tabs how to get viagra uk sildenafil usa buy viagra without consultation buy viagra online without prescription pharmacy online where to buy viagra on line buy cheapest viagra online buy viagra online with prescription
cialisonli.com
دوشنبه 12 شهریور 1397 10:52 ق.ظ

Nicely expressed certainly. .
cialis 20 mg cut in half click here take cialis cialis 20mg prix en pharmacie cialis 5 mg para diabeticos usa cialis online warnings for cialis costo in farmacia cialis discount cialis how to purchase cialis on line cialis dose 30mg
cialisda.com
یکشنبه 11 شهریور 1397 07:08 ب.ظ

Seriously plenty of great material.
generic low dose cialis viagra vs cialis 5 mg cialis coupon printable cialis pills boards prices on cialis 10 mg cialis tadalafil online cialis daily prezzo cialis a buon mercato only now cialis 20 mg cilas
Buy generic viagra
سه شنبه 23 مرداد 1397 07:19 ق.ظ

Excellent material. Many thanks!
viagr buy viagra brand cheap generic viagra online how to get viagra uk viagra nz buy online viagra purchase where to buy generic viagra get online prescription for viagra buy viagra online with prescription buy price viagra
Buy cialis online
دوشنبه 22 مرداد 1397 10:59 ب.ظ

Whoa quite a lot of excellent tips.
cialis 10 doctissimo tarif cialis france usa cialis online side effects of cialis price cialis per pill viagra vs cialis generic cialis tadalafil canadian cialis cialis side effects dangers cialis 20 mg
سینا
پنجشنبه 3 دی 1388 03:42 ب.ظ
کارآفرینی محرکه ی اقتصاد است پس کشور بی کارآفرینی موتور ندارد
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر

آمار وبلاگ

  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :